Zbycie udziału w spadku – czy można sprzedać swój udział w spadku i jak wygląda procedura?

Po śmierci spadkodawcy między kilkoma spadkobiercami często powstaje wspólność majątku spadkowego, która w praktyce bywa źródłem sporów i paraliżu decyzyjnego. Nie każdy jednak chce czekać na sądowy dział spadku albo prowadzić długie negocjacje w tym zakresie. Prawo dopuszcza zbycie udziału w spadku, a więc sytuację, w której spadkobierca po przyjęciu spadku przenosi swój udział na inną osobę. Taka sprzedaż udziału w spadku może dotyczyć zarówno całości udziału, jak i jego części.

Sprzedaż udziału w spadku

Odpowiedź na pytanie, czy można sprzedać udział w spadku, jest więc co do zasady twierdząca. Co istotne, możliwa jest także sprzedaż udziału w spadku przed działem spadku. Spadkobierca może przenieść swój udział niezależnie od woli pozostałych współspadkobierców, a nabywcą może być zarówno inny spadkobierca, jak i osoba spoza tego kręgu. Oznacza to, że można rozważać zarówno to, czy można sprzedać udział w spadku innemu spadkobiercy, jak i to, czy można sprzedać udział w spadku osobie trzeciej.

Forma czynności prawnej

Taka czynność wymaga jednak zachowania szczególnej formy. Umowa sprzedaży udziału w spadku musi zostać zawarta w formie aktu notarialnego. Dotyczy to nie tylko sytuacji, gdy w masie spadkowej znajduje się nieruchomość, ale każdego przypadku zbycia spadku albo udziału spadkowego. Trzeba też pamiętać o podstawowej kwestii: spadkobierca może rozporządzić udziałem dopiero po przyjęciu spadku. Umowa zawarta wcześniej, podobnie jak przedwstępna umowa odnosząca się do nieprzyjętego jeszcze spadku, jest nieważna.

Skutki sprzedaży udziału w spadku

Zawarcie umowy wywołuje konkretne skutki majątkowe. Co do zasady na nabywcę przechodzą prawa i obowiązki związane z udziałem, w tym korzyści z przedmiotów należących do spadku, ciężary oraz ryzyko przypadkowej utraty lub uszkodzenia rzeczy. Strony mogą jednak odmiennie ustalić moment przejścia tych skutków. Trzeba przy tym odróżnić zbycie udziału w spadku od rozporządzenia udziałem w konkretnym przedmiocie należącym do spadku. W tym drugim przypadku zgoda pozostałych spadkobierców ma istotne znaczenie, bo jej brak może prowadzić do bezskuteczności rozporządzenia w zakresie naruszającym ich prawa przy dziale spadku.

Podsumowanie

Sprzedaż udziału w spadku jest zgodnym z prawem sposobem wyjścia ze wspólności majątku spadkowego jeszcze przed jego działem, ale wymaga wcześniejszego przyjęcia spadku i zachowania formy aktu notarialnego. To rozwiązanie bywa praktyczne wtedy, gdy spadkobierca chce szybko spieniężyć swoje prawa albo uprościć skomplikowaną sytuację między współspadkobiercami. Jednocześnie trzeba ostrożnie odróżniać zbycie udziału spadkowego od rozporządzania udziałem w konkretnych składnikach majątku, bo skutki prawne tych czynności nie są takie same. Jeśli rozważają Państwo zbycie udziału w spadku i chcesz bezpiecznie przeprowadzić całą procedurę, warto skorzystać z pomocy kancelarii – zapraszamy do kontaktu.

Skontaktuj się z nami!